Kurzweil PC3x to profesjonalny syntezator, stacja robocza i rozbudowany kontroler sceniczny. Łączy 88-klawiszową ważoną klawiaturę z 128-głosowym generatorem, technologią Dynamic V.A.S.T., emulacją analogową VA1 Inside, trybem KB3, rozbudowanym sekwencerem oraz niezwykle elastycznym systemem sterowania.
PC3x – Kurzweil dla pianisty, syntezatorzysty i muzyka scenicznego
PC3x należy do najbardziej rozbudowanych instrumentów serii PC3.
Litera X oznacza tutaj pełnowymiarową wersję z 88-klawiszową, ważoną klawiaturą młoteczkową.
Nie jest to jednak typowe stage piano.
Pod obudową znajduje się rozbudowana architektura syntezy Kurzweila, możliwość budowania wielowarstwowych Programów, emulacja analogowa, modelowane organy, zaawansowane Setups, arpeggiatory, Riffy, sekwencer i potężna sekcja efektowa.
PC3x najlepiej traktować jako połączenie trzech instrumentów: bardzo dobrego kontrolera scenicznego, zaawansowanego syntezatora oraz kompletnej stacji roboczej.
88 klawiszy Fatar TP/40L
PC3x wyposażono w 88-klawiszową klawiaturę Fatar TP/40L.
Jest to pełnoważona mechanika młoteczkowa, reagująca zarówno na dynamikę gry, jak i aftertouch.
Konstrukcja została dobrana tak, aby zachować kompromis pomiędzy partiami fortepianowymi a graniem brzmień syntezatorowych i organowych.
To szczególnie ważne w instrumencie, który podczas jednego koncertu może pełnić funkcję fortepianu, Hammonda, syntezatora, orkiestry i kontrolera MIDI.
128-głosowa polifonia
Generator oferuje 128 głosów polifonii, przydzielanych dynamicznie.
To ważne przy rozbudowanych wielowarstwowych Programach, dużych Setupach, partiach fortepianowych z pedałem i pracy wielokanałowej.
Dynamic V.A.S.T. – serce PC3x
Najważniejszym elementem architektury Kurzweila jest V.A.S.T. – Variable Architecture Synthesis Technology.
W serii PC3 technologia ta została rozwinięta do postaci Dynamic V.A.S.T..
Zamiast jednego sztywnego toru syntezy użytkownik może konstruować własne ścieżki przetwarzania DSP.
Poszczególne algorytmy mogą wykorzystywać różne bloki DSP: filtry, modulatory, waveshapery, synchronizację, przesterowanie i wiele innych sposobów kształtowania dźwięku.
Dlaczego „Dynamic” V.A.S.T.?
We wcześniejszych instrumentach Kurzweila użytkownik wybierał jeden z przygotowanych algorytmów DSP.
W PC3 możliwości zostały znacznie rozszerzone.
Użytkownik może tworzyć bardziej elastyczne konfiguracje, dobierając i łącząc poszczególne elementy toru przetwarzania.
To właśnie dlatego PC3x potrafi być bardzo prostym instrumentem do grania gotowymi presetami, ale jednocześnie niezwykle głębokim syntezatorem dla kogoś, kto chce projektować własne brzmienia.
VA1 Inside – wirtualny analog wewnątrz PC3x
Kurzweil wbudował w architekturę PC3 część technologii opracowanej wcześniej dla projektu VA1 Virtual Analog Synthesizer.
Dzięki temu Dynamic V.A.S.T. nie ogranicza się wyłącznie do odtwarzania próbek.
Dostępne są cyfrowe oscylatory i rozwiązania DSP pozwalające budować klasyczne analogowe struktury syntezatora.
Realistyczne instrumenty, pianina, smyczki, gitary, dęte i inne barwy samplowane.
Oscylatory i przetwarzanie DSP pozwalające tworzyć klasyczne i eksperymentalne brzmienia syntezatorowe.
Cascade Mode – aż 32 kolejne warstwy DSP
Jedną z najbardziej nietypowych funkcji PC3 jest Cascade Mode.
Warstwa Programu może zostać skierowana przez DSP kolejnej warstwy.
Proces można powtarzać, budując łańcuch obejmujący nawet 32 kolejne Layers.
Pozwala to tworzyć bardzo skomplikowane struktury, których nie da się łatwo odtworzyć w klasycznej architekturze syntezatora PCM.
Ogromna biblioteka fabrycznych brzmień
PC3x zawiera szeroki zestaw instrumentów przeznaczonych zarówno do studia, jak i do grania na żywo.
- fortepiany akustyczne,
- electric piano,
- organy,
- instrumenty smyczkowe,
- sekcje orkiestrowe,
- instrumenty dęte,
- gitary i basy,
- perkusja,
- chóry,
- pady,
- leady,
- brzmienia analogowe i elektroniczne.
Oficjalna biblioteka późniejszego systemu PC3 obejmuje ponad tysiąc fabrycznych presetów.
Triple Strike Grand Piano
Jednym z charakterystycznych brzmień Kurzweila jest Triple Strike Grand Piano.
W PC3x otrzymuje ono bardzo dobre warunki do gry dzięki pełnej klawiaturze młoteczkowej i 128-głosowej polifonii.
W połączeniu z rozbudowanymi efektami PC3x może pełnić funkcję profesjonalnego fortepianu scenicznego, mimo że jest tylko jednym z wielu zastosowań instrumentu.
KB3 – osobny świat organów
PC3x posiada również KB3 Mode, czyli specjalny system przeznaczony do emulacji klasycznych organów elektromechanicznych.
Dziewięć suwaków znajdujących się na panelu może wtedy działać jak klasyczne drawbary.
Można w czasie rzeczywistym zmieniać proporcje poszczególnych składowych harmonicznych, podobnie jak w klasycznych organach.
Dziewięć suwaków – drawbary i kontrolery
Do tego dochodzą aftertouch, wejście Breath Controller i możliwość podłączenia opcjonalnego Super Ribbon Controllera.
Setup Mode – potężny kontroler sceniczny
W trybie Setup PC3x może sterować wieloma strefami jednocześnie.
Setup może wykorzystywać do 16 niezależnych Zones.
Każda strefa może posiadać własne ustawienia:
- zakres klawiatury,
- kanał MIDI,
- Program,
- transpozycję,
- kontrolery,
- pedały,
- arpeggiator,
- Riff,
- efekty.
To jeden z powodów, dla których PC3x świetnie sprawdza się na scenie. Jeden Setup może zastąpić bardzo skomplikowaną konfigurację kilku instrumentów i kontrolerów MIDI.
16 niezależnych arpeggiatorów
PC3x idzie znacznie dalej niż klasyczny syntezator z jednym arpeggiatorem.
Niezależne tryby, kolejność nut, velocity, długość, tempo, synchronizacja i zapisane frazy.
Frazy MIDI, rytmy i nawet kompletne wielościeżkowe fragmenty uruchamiane klawiszem lub kontrolerem.
Riffs – coś więcej niż arpeggio
Riff nie musi być prostym powtarzającym się wzorem.
Może zawierać bardziej rozbudowaną sekwencję MIDI, rytm albo fragment aranżacji.
Riffy można uruchamiać z klawiatury lub z fizycznych kontrolerów, co daje duże możliwości podczas występów na żywo.
Potężny system efektów
PC3x otrzymał sekcję efektową o bardzo dużej mocy obliczeniowej.
Dostępne są między innymi:
- reverb,
- delay,
- chorus,
- flanger,
- phaser,
- EQ,
- distortion,
- Leslie,
- kompresory,
- procesory modulacyjne i specjalne.
Master EQ i Master Compressor
Oprócz głównego systemu efektów PC3 posiada osobną sekcję Master FX.
Obejmuje ona Master EQ i Master Compressor.
Co ważne, nie wykorzystują one zasobów przeznaczonych dla Insert Effects.
Pozwala to szybko dopasować całe brzmienie instrumentu do konkretnego systemu nagłośnienia albo miksu studyjnego.
Sekwencer – pełna stacja robocza
PC3x nie jest jedynie syntezatorem scenicznym.
Wbudowany sekwencer umożliwia tworzenie kompletnych aranżacji MIDI.
Dostępne są między innymi:
- quantize,
- swing,
- remap,
- skalowanie kontrolerów,
- edycja zdarzeń,
- edycja całych ścieżek.
Pamięć użytkownika
Instrument posiada 2000 miejsc przeznaczonych na obiekty użytkownika.
Mogą to być między innymi:
- Programy,
- Setups,
- Songs,
- QA Banks,
- inne obiekty systemowe Kurzweila.
Kompatybilność ze starszymi bibliotekami Kurzweila
Jedną z mocnych stron platformy Kurzweila jest długowieczność formatów brzmieniowych.
W późniejszych wersjach systemu PC3 możliwe jest wczytywanie wielu obiektów pochodzących z wcześniejszych instrumentów serii K2.
Dotyczy to przede wszystkim:
- Programów,
- Setups,
- Keymaps.
PC3x nie posiada pamięci do ładowania własnych sampli tak jak późniejszy PC3K, dlatego kompatybilność nie oznacza automatycznego wczytywania wszystkich bibliotek samplowych serii K.
USB i współpraca z komputerem
PC3x posiada port USB, który może być wykorzystywany między innymi do komunikacji MIDI z komputerem.
USB służy również do przesyłania danych użytkownika i aktualizacji systemu.
Kurzweil udostępnił także komputerowy edytor dla instrumentów serii PC3.
Karta xD – nośnik danych swojej epoki
W PC3x zastosowano port kart xD.
Pozwala on zapisywać i wczytywać dane użytkownika, a także wykonywać aktualizacje systemu.
Dzisiaj format xD praktycznie zniknął z rynku, ale dobrze pokazuje epokę, w której powstawała seria PC3.
Rozbudowane połączenia sceniczne
PC3x może pełnić funkcję centrum dużego zestawu klawiszowego.
- MIDI IN, OUT i THRU,
- USB MIDI,
- cztery analogowe wyjścia symetryczne,
- wyjście słuchawkowe,
- cyfrowe wyjście S/PDIF,
- trzy wejścia pedałów switch,
- dwa wejścia pedałów continuous,
- Breath Controller,
- Super Ribbon Controller.
Cyfrowe wyjście do 192 kHz
Wyjście S/PDIF pracuje w rozdzielczości 24-bitowej i może obsługiwać kilka częstotliwości próbkowania, aż do 192 kHz.
Daje to możliwość cyfrowego przesłania sygnału PC3x do odpowiednio wyposażonego systemu studyjnego.
Pełna 88-klawiszowa klawiatura, rozbudowany Setup Mode i duża liczba programowalnych kontrolerów sprawiają, że PC3x dobrze nadaje się do budowania kompletnego zestawu koncertowego.
Jeden instrument może obsługiwać własny generator, zewnętrzne moduły MIDI, warstwy, splity, Riffy i arpeggiatory.
Solidny – ale zdecydowanie nie lekki
PC3x waży około 24,5 kg.
Nie należy więc do lekkich instrumentów scenicznych.
Jest to jednak naturalna konsekwencja pełnej 88-klawiszowej mechaniki młoteczkowej i dużej, solidnej konstrukcji.
Dla muzyka regularnie przewożącego PC3x dobrej jakości futerał lub case na kółkach jest bardzo praktycznym dodatkiem.
Jak PC3x wypada z dzisiejszej perspektywy?
Od premiery serii PC3 technologia instrumentów klawiszowych znacząco poszła do przodu.
Dzisiejsze workstation oferują większe ekrany, nowoczesne nośniki pamięci, wielogigabajtowe biblioteki i wygodniejsze zarządzanie plikami.
PC3x nadal ma jednak kilka bardzo mocnych argumentów.
Architektura syntezy nadal daje ogromne możliwości projektowania własnych brzmień.
Fatar TP/40L pozostaje bardzo solidną pełnoważoną mechaniką do gry fortepianowej.
Setups, 16 Zones, 9 suwaków i liczne wejścia kontrolerów nadal tworzą bardzo mocne centrum MIDI.
Fortepiany, orkiestra, KB3 i charakterystyczne Programy V.A.S.T. nadal mają własną muzyczną tożsamość.
Najważniejsze dane techniczne
| Model | Kurzweil PC3x |
|---|---|
| Typ | Performance Controller / Synthesizer / Music Workstation |
| Klawiatura | Fatar TP/40L, 88 klawiszy, fully weighted hammer-action |
| Dynamika | velocity + aftertouch |
| Polifonia | 128 głosów |
| Wielobrzmieniowość | 16 partii / 16 kanałów MIDI |
| Synteza | Dynamic V.A.S.T. |
| Virtual Analog | VA1 Inside |
| Cascade Mode | do 32 kolejnych Layers |
| Organy | KB3 Mode |
| Fabryczne presety | 1074 w oficjalnym zestawie dla późniejszego OS |
| Factory MIDI Setups | 150 |
| User Memory | 2000 miejsc na obiekty użytkownika |
| Sound ROM Expansion | 2 sloty |
| Insert Effects | 16 |
| FX Busses | 11 |
| Aux Sends | 2 |
| Master Effects | 2 |
| Biblioteka efektów | ponad 500 |
| Master Processing | Master EQ + Master Compressor |
| Arpeggiatory | 16 niezależnych |
| Riff Generators | 16 |
| Sekwencer | wielościeżkowy |
| Rozdzielczość sekwencera | 960 PPQ |
| Suwaki | 9, również jako drawbary KB3 |
| Programowalne przyciski | 10 |
| Pedały switch | 3 wejścia |
| Pedały ciągłe | 2 wejścia |
| Dodatkowe kontrolery | Pitch Wheel, Mod Wheel, aftertouch, Breath Controller, Super Ribbon |
| USB | MIDI, przesyłanie danych, aktualizacja OS |
| Pamięć zewnętrzna | karta xD |
| MIDI | IN / OUT / THRU |
| Wyjścia analogowe | 4 × symetryczne TRS |
| Wyjście cyfrowe | 24-bit S/PDIF |
| Display | 240 × 64, podświetlany |
| Wymiary | około 138 × 35,5 × 11 cm |
| Masa | około 24,5 kg |
PC3x na pierwszy rzut oka może wyglądać jak duży 88-klawiszowy instrument sceniczny. Jego prawdziwa siła znajduje się jednak znacznie głębiej.
Dynamic V.A.S.T., VA1 Inside, Cascade Mode, KB3 i potężny system efektów tworzą wyjątkowo elastyczny silnik syntezatora.
Do tego dochodzi 128-głosowa polifonia, 16 arpeggiatorów, 16 generatorów Riff, rozbudowany sekwencer i ogromne możliwości sterowania zewnętrznym sprzętem MIDI.
PC3x świetnie pokazuje filozofię Kurzweila: instrument nie musi imponować dużym kolorowym ekranem, jeżeli pod powierzchnią kryje się niezwykle głęboka architektura syntezy.
Z dzisiejszej perspektywy najbardziej archaiczne są niewielki wyświetlacz i nośnik xD. Sam silnik Dynamic V.A.S.T., system kontrolerów i jakość mechaniki nadal jednak sprawiają, że PC3x pozostaje bardzo interesującym profesjonalnym instrumentem.