Wzory Viete’a – użyteczne przekształcenia
Gotowe wzory i triki do zadań z parametrem oraz przykłady z wartością bezwzględną.
1
Wzory i przekształcenia (na pierwiastkach \(x_1, x_2\))
Wzory Viete’a i sposoby ich uzyskiwania w zadaniach z parametrem – m.in.:
- Suma odwrotności pierwiastków równania
\[
\frac{1}{x_1}+\frac{1}{x_2}=\frac{x_1+x_2}{x_1x_2}
\]
- Suma kwadratów pierwiastków równania
\[
x_1^2+x_2^2=(x_1+x_2)^2-2x_1x_2
\]
- Suma odwrotności kwadratów pierwiastków równania
\[
\frac{1}{x_1^2}+\frac{1}{x_2^2}
=\frac{x_1^2+x_2^2}{x_1^2x_2^2}
=\frac{(x_1+x_2)^2-2x_1x_2}{(x_1x_2)^2}
\]
- Suma sześcianów pierwiastków równania
\[
x_1^3+x_2^3=(x_1+x_2)(x_1^2-x_1x_2+x_2^2)
=(x_1+x_2)\big[(x_1+x_2)^2-3x_1x_2\big]
\]
- Suma odwrotności sześcianów pierwiastków równania
\[
\frac{1}{x_1^3}+\frac{1}{x_2^3}
=\frac{x_1^3+x_2^3}{x_1^3x_2^3}
=\frac{(x_1+x_2)\big[(x_1+x_2)^2-3x_1x_2\big]}{(x_1x_2)^3}
\]
- Suma czwartych potęg pierwiastków równania
\[
x_1^4+x_2^4=(x_1^2+x_2^2)^2-2x_1^2x_2^2
=\big[(x_1+x_2)^2-2x_1x_2\big]^2-2(x_1x_2)^2
\]
- Kwadrat różnicy pierwiastków równania
\[
(x_1-x_2)^2=x_1^2-2x_1x_2+x_2^2=(x_1+x_2)^2-4x_1x_2
\]
2
Jak poradzić sobie z wartością bezwzględną?
Załóżmy, że wartość bezwzględna z różnicy pierwiastków równania jest równa 5:
\[
|x_1-x_2|=5 \quad /(\ )^2
\]
\[
(x_1-x_2)^2=25
\]
\[
x_1^2-2x_1x_2+x_2^2=25
\]
\[
(x_1+x_2)^2-4x_1x_2=25
\]
Inny przykład z wartością bezwzględną:
Załóżmy, że różnica wartości bezwzględnej pierwiastków równania równa się 5:
\[
|x_1|-|x_2|=5 \quad /(\ )^2
\]
\[
x_1^2-2|x_1x_2|+x_2^2=25
\]
\[
(x_1+x_2)^2-2x_1x_2-2|x_1x_2|=25
\]
3
Zadania
Zad. 1
Dla jakiego parametru \(p\) oraz \(q\) pierwiastkami funkcji \(f(x)\) są podane liczby?
\[
f(x)=x^2+(p+q)x+p^2-q^2
\]
\[
x_1=4-2\sqrt{3},\qquad x_2=4+2\sqrt{3}
\]
Zad. 2
Dana jest funkcja \(f(x)\). Wiedząc, że \(x_1, x_2\) są miejscami zerowymi tej funkcji, udowodnij podaną równość.
\[
f(x)=2\sqrt{5}\,x^2-4\sqrt{5}\,x+\sqrt{10}
\]
\[
(x_1-x_2)^2+4(x_1^2-x_2^2)=20-6\sqrt{2}
\]
Video lekcja – wzory Viete’a i zadania z parametrem
Wideolekcja dostępna w abonamencie PREMIUM.
Masz już aktywny dostęp? Zaloguj się, aby obejrzeć omówienie przekształceń i zadań.
Dalsza część dostępna jest dla Użytkowników PREMIUM 👉 Abonament PREMIUM